Pierwszy dzień międzynarodowej konferencji „Po totalitaryzmie: muzeum, pamięć i białoruska perspektywa”

Icon
October 8, 2026
News Main Image
Za nami pierwszy dzień międzynarodowej konferencji „Po totalitaryzmie: muzeum, pamięć i białoruska perspektywa”.
Był on poświęcony pamięci o represjach, rewizjonizmowi historycznemu, trudnemu dziedzictwu oraz lokalnym praktykom upamiętniania. Uczestnicy z Białorusi i różnych krajów Europy dzielili się doświadczeniami dotyczącymi tego, jak muzea i instytucje badawcze pracują z traumą totalitarnej przeszłości, przemocą państwową, pamięcią o ofiarach i ochroną dziedzictwa.
Konferencję otworzyli: Natallia Zadziarkouskaja, dyrektorka Muzeum Wolnej Białorusi; Tatsiana Tsermanczicz, kierowniczka sekretariatu Komisji Zgromadzenia Parlamentarnego Rady Europy ds. Kultury, Nauki, Edukacji i Mediów; Łukasz Adamski, dyrektor Centrum Dialogu im. Juliusza Mieroszewskiego; oraz Paweł Łatuszka, szef Narodowego Zarządu Antykryzysowego.
W sesji plenarnej „Pamięć o represjach i rewizjonizm w świecie posttotalitarnym”, moderowanej przez Pavla Tsierashkovicha, wystąpili:
• Klára Pinerová — Instytut Historii Współczesnej Czeskiej Akademii Nauk;
• András Mink — Archiwum Blinken Open Society Archives Uniwersytetu Środkowoeuropejskiego;
• Enriketa Papa-Pandelejmon — Uniwersytet w Tiranie;
• Ludmila Cojocaru — Narodowe Muzeum Historii Mołdawii oraz Muzeum Ofiar Deportacji i Represji Politycznych;
• Virgiliu Bîrlădeanu — Instytut Historii Mołdawskiego Uniwersytetu Państwowego.
W sesjach tematycznych do dyskusji dołączyli również: Lisi Ploom, Evita Feildentāle, Andrej Archipienka, Paulina Vitulchanka, Hanna Havina, Bartłomiej Sokołowski, Shalala Mammadova, Mykhailo Kostiv i Anna Gataleta.
Szczególnie ważna była rozmowa o tym, co jest niezbędne do pracy z pamięcią po doświadczeniu totalitaryzmu. Podczas dyskusji po pierwszej sesji plenarnej wybrzmiała myśl, że aby móc rozwijać działania na rzecz pamięci, trzeba najpierw uznać sam fakt tego, co się wydarzyło — uznać istnienie totalitaryzmu i jego konsekwencje. Bez tego trudno rozpocząć pełną rozmowę o odpowiedzialności i ponownym odczytywaniu przeszłości.
Serdecznie dziękujemy prelegentom, moderatorom i wszystkim uczestnikom, którzy byli dziś z nami — w Warszawie i online. Dziękujemy za otwarte pytania, różnorodne doświadczenia i dyskusję, która wykracza daleko poza praktykę muzealną.
Zdjęcia: Muzeum Wolnej Białorusi i Darii Krotawaj.
‍
Wydarzenie dofinansowane przez Centrum Dialogu im. Juliusza Mieroszewskiego w ramach IV Otwartego Konkursu.

‍