Projekt «Digitalizacja i publiczne udostępnianie zasobów Muzeum Wolnej Białorusi»

Icon
Projects
Icon
June 13, 2025
News Main Image

*Projekt realizowany w ramach programu „Cyfrowa kultura 2025” i współfinansowany ze środków Ministerstwa Kultury i Dziedzictwa Narodowego Polski, pochodzących z Funduszu Wsparcia Kultury – państwowego funduszu celowego. Projekt jest również współfinansowany przez Fundację „Edukacja dla Demokracji” w ramach programu RITA – Przemiany w Regionie, finansowanego przez Polsko-Amerykańską Fundację Wolności.

Muzeum Wolnej Białorusi rozpoczyna projekt digitalizacji i udostępniania zgromadzonych artefaktów. Projekt poświęcony jest współczesnemu i historycznemu losowi narodu białoruskiego – zarówno przedstawicieli mniejszości etnicznej mieszkającej w Polsce od kilku pokoleń, jak i licznej grupy Białorusinów, którzy przybyli do Polski po protestach w 2020 roku.

Projekt będzie interesujący również dla badaczy oraz osób zainteresowanych historią Białorusi i walką narodów Europy Środkowej o niepodległość i demokrację.

Główny cel – zwiększenie dostępu do zasobów kultury:

Podstawowym celem projektu jest zachowanie artefaktów współczesnego białoruskiego protestu przeciw naruszeniom praw człowieka i wolności, przechowywanych w zbiorach Muzeum Wolnej Białorusi. Dzięki digitalizacji i publikacji cyfrowych kopii materiały te zostaną włączone do światowego dziedzictwa kulturowego. Projekt zakłada również zapewnienie szerokiego dostępu do tych materiałów za pomocą narzędzi online.

W Republice Białorusi obecnie obserwuje się masowe tłumienie wszelkich form konsolidacji obywatelskiej i systematyczne niszczenie pamięci o oporze narodu białoruskiego wobec dyktatury Aleksandra Łukaszenki. W kraju zakazane są wszelkie materialne i kulturowe przypomnienia o znacznym pragnieniu społeczeństwa podążania alternatywną, demokratyczną ścieżką rozwoju. Posiadanie przez obywateli Białorusi przedmiotów, które nawet symbolizują protest (np. elementy ubioru w biel-czerwono-białych barwach lub fotografie z masowych protestów 2020 roku), grozi wieloletnim pozbawieniem wolności.

Misją Muzeum Wolnej Białorusi jest zachowanie tych artefaktów dla historii i zapewnienie do nich bezpłatnego dostępu. Dzięki digitalizacji i publikacji w formacie elektronicznym muzeum umożliwi szerokiej publiczności, w tym międzynarodowej, zapoznanie się z dokumentami i świadectwami białoruskiego oporu.

W ramach projektu zaplanowano:

  • wybór 200 artefaktów i ich opis zawierający podstawowe metadane, historię pochodzenia oraz kontekst kulturowy i polityczny;
  • digitalizacja i opracowanie materiałów: każdy obiekt zostanie zeskanowany lub sfotografowany w wysokiej jakości przy użyciu profesjonalnego sprzętu, z uwzględnieniem zachowania walorów artystycznych i materialnych;
  • stworzenie katalogu online (trójjęzycznego: polski, białoruski, angielski) z filtrami, wizualnymi podglądami i funkcją wyszukiwania, dostępnego dla szerokiej publiczności.

Realizacja projektu umożliwi:

  • zachowanie i udostępnienie publiczne kluczowych artefaktów nowej historii Białorusi;
  • wykorzystanie narzędzi cyfrowych humanistyki do popularyzacji tematu społeczeństwa obywatelskiego i ruchu antyautorytarnego;
  • wsparcie białoruskiej kultury i oporu w kontekście międzynarodowym.

W ramach projektu przewidziano także stworzenie wirtualnej wystawy muzealnych eksponatów oraz przeprowadzenie działań edukacyjnych dla uczestników Belarusian Museum Lab, ukierunkowanych na wymianę doświadczeń, szkolenia i opracowanie rekomendacji w zakresie digitalizacji dziedzictwa kulturowego.

Media o projekcie:

Budzma.org: Muzeum Wolnej Białorusi rozpoczyna projekt cyfryzacji i udostępniania zgromadzonych artefaktów

Muzeum Wolnej Białorusi rozpoczyna cyfryzację kolekcji współczesnego białoruskiego oporu

ReformNews: Muzeum Wolnej Białorusi rozpoczyna projekt cyfryzacji kolekcji poświęconej współczesnej historii obywatelskiego oporu na Białorusi